NSCLC Biomarkers to Predict Response to Immunotherapy with Checkpoint Inhibitors (ICI): From the Cells to In Vivo Images.

PD-1 PD-L1 PET/CT immune PET immune checkpoint inhibitors immunotherapy non-small cell lung carcinoma radiomics

Journal

Cancers
ISSN: 2072-6694
Titre abrégé: Cancers (Basel)
Pays: Switzerland
ID NLM: 101526829

Informations de publication

Date de publication:
10 Sep 2021
Historique:
received: 16 08 2021
revised: 06 09 2021
accepted: 08 09 2021
entrez: 28 9 2021
pubmed: 29 9 2021
medline: 29 9 2021
Statut: epublish

Résumé

Lung cancer remains the leading cause of cancer-related death, and it is usually diagnosed in advanced stages (stage III or IV). Recently, the availability of targeted strategies and of immunotherapy with checkpoint inhibitors (ICI) has favorably changed patient prognosis. Treatment outcome is closely related to tumor biology and interaction with the tumor immune microenvironment (TME). While the response in molecular targeted therapies relies on the presence of specific genetic alterations in tumor cells, accurate ICI biomarkers of response are lacking, and clinical outcome likely depends on multiple factors that are both host and tumor-related. This paper is an overview of the ongoing research on predictive factors both from in vitro/ex vivo analysis (ranging from conventional pathology to molecular biology) and in vivo analysis, where molecular imaging is showing an exponential growth and use due to technological advancements and to the new bioinformatics approaches applied to image analyses that allow the recovery of specific features in specific tumor subclones.

Identifiants

pubmed: 34572771
pii: cancers13184543
doi: 10.3390/cancers13184543
pmc: PMC8464855
pii:
doi:

Types de publication

Journal Article Review

Langues

eng

Références

Pharmacol Ther. 2021 Jun;222:107786
pubmed: 33307142
Nat Rev Clin Oncol. 2018 May;15(5):325-340
pubmed: 29508855
AJR Am J Roentgenol. 2021 Feb;216(2):307-308
pubmed: 32755204
N Engl J Med. 2018 Jun 14;378(24):2288-2301
pubmed: 29863955
J Immunother Cancer. 2019 Jul 26;7(1):198
pubmed: 31349879
Clin Cancer Res. 2017 Jun 15;23(12):3012-3024
pubmed: 28039262
Cancer Imaging. 2021 Jan 13;21(1):11
pubmed: 33441183
Cancer Immunol Res. 2017 Jan;5(1):17-28
pubmed: 28003187
Elife. 2018 Sep 04;7:
pubmed: 30179157
Clin Nucl Med. 2021 Aug 1;46(8):641-646
pubmed: 33883494
Annu Rev Med. 2018 Jan 29;69:301-318
pubmed: 29414259
Ann Oncol. 2019 Aug 1;30(8):1321-1328
pubmed: 31125062
Eur Rev Med Pharmacol Sci. 2020 Aug;24(16):8288-8295
pubmed: 32894535
Nature. 2006 Feb 9;439(7077):682-7
pubmed: 16382236
Clin Cancer Res. 2019 Apr 1;25(7):2144-2154
pubmed: 30647082
Proc Natl Acad Sci U S A. 2012 Oct 23;109(43):17561-6
pubmed: 23045683
Cell. 2017 Nov 2;171(4):934-949.e16
pubmed: 29033130
Radiology. 2020 Feb;294(2):453-454
pubmed: 31825291
Cancer Discov. 2018 Jul;8(7):822-835
pubmed: 29773717
Clin Cancer Res. 2016 Sep 15;22(18):4585-93
pubmed: 27225694
Science. 2015 Apr 3;348(6230):124-8
pubmed: 25765070
Cancer Res. 2016 Mar 1;76(5):999-1008
pubmed: 26833127
Immunity. 2016 May 17;44(5):955-72
pubmed: 27192563
J Clin Oncol. 2018 Mar 20;36(9):850-858
pubmed: 29341833
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2020 May;47(5):1158-1167
pubmed: 31760467
J Natl Compr Canc Netw. 2021 Mar 02;19(3):254-266
pubmed: 33668021
Front Oncol. 2013 Sep 11;3:231
pubmed: 24062984
Ann Oncol. 2020 Jun;31(6):807-814
pubmed: 32171752
JAMA Oncol. 2018 Mar 01;4(3):351-357
pubmed: 29327044
J Nucl Med. 2018 Sep;59(9):1423-1429
pubmed: 29626120
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2021 Aug;48(9):2711-2726
pubmed: 34081153
Cancer Immunol Res. 2013 Jul;1(1):32-42
pubmed: 24777248
Genes Dev. 2018 Oct 1;32(19-20):1267-1284
pubmed: 30275043
Clin Cancer Res. 2014 Mar 15;20(6):1601-9
pubmed: 24323899
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2020 Jan;47(1):28-50
pubmed: 31637482
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2020 Jul;47(8):1820-1832
pubmed: 32222810
Cell. 2021 Feb 4;184(3):596-614.e14
pubmed: 33508232
J Mol Med (Berl). 2017 Nov;95(11):1167-1178
pubmed: 28871446
Medicina (Kaunas). 2020 Jul 24;56(8):
pubmed: 32722205
N Engl J Med. 2018 May 24;378(21):1976-1986
pubmed: 29658848
Radiol Oncol. 2020 Jul 29;54(3):285-294
pubmed: 32726293
Eur Radiol Exp. 2020 Feb 7;4(1):11
pubmed: 32034573
Int J Radiat Oncol Biol Phys. 2007 Oct 1;69(2):328-33
pubmed: 17869659
Clin Cancer Res. 2014 Oct 1;20(19):5064-74
pubmed: 24714771
Cancers (Basel). 2020 May 05;12(5):
pubmed: 32380754
Nat Rev Clin Oncol. 2017 Aug;14(8):463-482
pubmed: 28374786
Trends Biochem Sci. 2016 Mar;41(3):211-218
pubmed: 26778478
Cancer Cell. 2018 Apr 9;33(4):649-663.e4
pubmed: 29576375
Target Oncol. 2017 Oct;12(5):563-569
pubmed: 28624922
SAGE Open Med. 2020 Sep 28;8:2050312120961594
pubmed: 33062275
N Engl J Med. 2012 Jun 28;366(26):2443-54
pubmed: 22658127
Nucl Med Commun. 2019 Aug;40(8):808-814
pubmed: 31136534
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2020 May;47(5):1137-1146
pubmed: 31728587
Cancer Sci. 2019 Aug;110(8):2348-2356
pubmed: 31222843
Immunity. 2018 Mar 20;48(3):434-452
pubmed: 29562194
J Nucl Med. 2020 Apr;61(4):563-569
pubmed: 31586001
Ann Oncol. 2020 May;31(5):599-608
pubmed: 32178965
Clin Lung Cancer. 2012 Jan;13(1):52-58
pubmed: 21703935
J Nucl Med. 2019 Mar;60(3):335-341
pubmed: 30413661
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2019 Jan;46(1):238-250
pubmed: 30291373
JAMA Netw Open. 2021 Mar 1;4(3):e211136
pubmed: 33760090
Transl Lung Cancer Res. 2020 Jun;9(3):549-562
pubmed: 32676319
Nat Med. 2018 Feb;24(2):144-153
pubmed: 29309059
Radiographics. 2018 Nov-Dec;38(7):2134-2149
pubmed: 30422775
Eur J Cancer. 2018 Jan;88:38-47
pubmed: 29182990
JCI Insight. 2018 Jul 12;3(13):
pubmed: 29997287
Nat Commun. 2018 Nov 7;9(1):4664
pubmed: 30405135
Vaccines (Basel). 2021 Jun 10;9(6):
pubmed: 34200702
EJNMMI Res. 2014 Dec;4(1):35
pubmed: 26055936
Nature. 2018 Jan 24;553(7689):446-454
pubmed: 29364287
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2016 Oct;43(11):1954-61
pubmed: 27251642
Nat Rev Clin Oncol. 2017 Dec;14(12):717-734
pubmed: 28741618
Lancet. 2013 Aug 24;382(9893):709-19
pubmed: 23972814
Nature. 2014 Nov 27;515(7528):568-71
pubmed: 25428505
J Nucl Med. 2009 May;50 Suppl 1:122S-50S
pubmed: 19403881
Clin Lung Cancer. 2020 May;21(3):e151-e163
pubmed: 31734072
Cancers (Basel). 2021 Apr 01;13(7):
pubmed: 33915801
Mol Cancer. 2018 Apr 12;17(1):81
pubmed: 29650000
Clin Cancer Res. 2020 May 15;26(10):2354-2361
pubmed: 32102950
Nature. 2014 Nov 27;515(7528):563-7
pubmed: 25428504
Ann Transl Med. 2017 Dec;5(24):497
pubmed: 29299458
Radiographics. 2021 Jan-Feb;41(1):120-143
pubmed: 33275541
Science. 1996 Apr 5;272(5258):67-74
pubmed: 8600539
Diagnostics (Basel). 2021 Feb 23;11(2):
pubmed: 33672285
EJNMMI Radiopharm Chem. 2021 Apr 16;6(1):16
pubmed: 33864154
Cancers (Basel). 2021 Jun 22;13(13):
pubmed: 34206545
J Nucl Med. 2020 Jul;61(7):990-998
pubmed: 31806768
Clin Lung Cancer. 2006 Jul;8(1):30-8
pubmed: 16870043
Nature. 2006 Sep 21;443(7109):350-4
pubmed: 16921384
Molecules. 2021 Apr 11;26(8):
pubmed: 33920423
Bioconjug Chem. 2015 Oct 21;26(10):2062-9
pubmed: 26307602
N Engl J Med. 2015 Oct 22;373(17):1627-39
pubmed: 26412456
Proteomics Clin Appl. 2014 Jun;8(5-6):454-63
pubmed: 24470260
Sci Rep. 2020 Jun 3;10(1):9050
pubmed: 32493990
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2020 May;47(5):1019-1021
pubmed: 31996974
Medicine (Baltimore). 2015 Oct;94(41):e1753
pubmed: 26469915
Cell Mol Immunol. 2020 Aug;17(8):807-821
pubmed: 32612154
J Immunol. 2017 Feb 1;198(3):981-985
pubmed: 28115586
Nat Med. 2018 Sep;24(9):1441-1448
pubmed: 30082870
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2018 Mar;45(3):376-383
pubmed: 29124281
Nucl Med Commun. 2019 Aug;40(8):842-849
pubmed: 31290849
J Clin Oncol. 2020 May 10;38(14):1608-1632
pubmed: 31990617
Acad Radiol. 2020 Feb;27(2):171-179
pubmed: 31147234
Ann Oncol. 2017 Aug 01;28(8):1988-1995
pubmed: 28595336
N Engl J Med. 2018 May 31;378(22):2093-2104
pubmed: 29658845
Cancers (Basel). 2021 Mar 03;13(5):
pubmed: 33802353
J Exp Clin Cancer Res. 2020 May 18;39(1):89
pubmed: 32423420
Clin Nucl Med. 2019 Jul;44(7):535-543
pubmed: 31021918
J Immunother Cancer. 2020 Feb;8(1):
pubmed: 32111729
PLoS Med. 2017 May 26;14(5):e1002309
pubmed: 28552987
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2021 Dec;48(13):4396-4414
pubmed: 34173007
J Nucl Med. 2020 Apr;61(4):488-495
pubmed: 32060219
Science. 2018 Jan 5;359(6371):104-108
pubmed: 29302014
Ann Oncol. 2018 Oct 1;29(Suppl 4):iv192-iv237
pubmed: 30285222
Clin Cancer Res. 2009 Dec 1;15(23):7412-20
pubmed: 19934295
J Immunother. 2020 Feb/Mar;43(2):57-66
pubmed: 31592989
J Clin Epidemiol. 2009 Oct;62(10):e1-34
pubmed: 19631507
Curr Radiopharm. 2021;14(3):209-219
pubmed: 32564769
Clin Cancer Res. 2017 Apr 15;23(8):1920-1928
pubmed: 27827313
Science. 2015 Nov 27;350(6264):1084-9
pubmed: 26541606
Oncoimmunology. 2014 Dec 21;3(11):e970027
pubmed: 25941599
Science. 2010 Nov 5;330(6005):827-30
pubmed: 21051638
Front Immunol. 2018 Jun 11;9:1310
pubmed: 29942309
Blood. 1998 Dec 1;92(11):4150-66
pubmed: 9834220
Cancer Cell. 2018 May 14;33(5):843-852.e4
pubmed: 29657128
Lung Cancer. 2017 May;107:1-13
pubmed: 27319335
Cancer Cell. 2012 Jun 12;21(6):836-47
pubmed: 22698407
EBioMedicine. 2021 Jan;63:103137
pubmed: 33310681
Nat Med. 2018 Jul;24(7):994-1004
pubmed: 29892065
J Immunother Cancer. 2020 Feb;8(1):
pubmed: 32107275
J Thorac Oncol. 2018 Sep;13(9):1302-1311
pubmed: 29800747
Ann Oncol. 2017 Dec 1;28(suppl_12):xii18-xii32
pubmed: 29045511
Nat Rev Immunol. 2020 Nov;20(11):651-668
pubmed: 32433532
Oncotarget. 2016 Mar 22;7(12):13765-81
pubmed: 26871598
N Engl J Med. 2019 Nov 21;381(21):2020-2031
pubmed: 31562796
AJR Am J Roentgenol. 2021 Feb;216(2):305-306
pubmed: 32755205
Science. 2015 Apr 3;348(6230):69-74
pubmed: 25838375
Cancer J. 2016 Nov/Dec;22(6):418-422
pubmed: 27870685
Trends Immunol. 2016 Mar;37(3):208-220
pubmed: 26858199
Front Oncol. 2019 Oct 15;9:1062
pubmed: 31681597
Cancers (Basel). 2020 Mar 20;12(3):
pubmed: 32245016
Transl Lung Cancer Res. 2020 Jun;9(3):563-574
pubmed: 32676320
Nat Med. 2018 Dec;24(12):1852-1858
pubmed: 30478423
Clin Cancer Res. 2021 Jan 15;27(2):492-503
pubmed: 32887723
Ann Oncol. 2017 Jun 01;28(6):1368-1379
pubmed: 28368458
Science. 2018 Jan 5;359(6371):91-97
pubmed: 29097494
Elife. 2020 Dec 28;9:
pubmed: 33370234
J Natl Cancer Inst. 2000 Feb 2;92(3):205-16
pubmed: 10655437
J Exp Med. 2013 Aug 26;210(9):1695-710
pubmed: 23897981
Sci Transl Med. 2017 Mar 1;9(379):
pubmed: 28251903
J Transl Med. 2021 Jan 6;19(1):9
pubmed: 33407613
Semin Nucl Med. 2020 Nov;50(6):518-531
pubmed: 33059821
Clin Cancer Res. 2019 Sep 15;25(18):5449-5457
pubmed: 30944124
J Nucl Med. 2019 Jun;60(6):801-805
pubmed: 30954939
Nature. 2017 Jan 18;541(7637):321-330
pubmed: 28102259
Ann Nucl Med. 2020 Jan;34(1):49-57
pubmed: 31659591
Nature. 2013 Aug 22;500(7463):415-21
pubmed: 23945592
J Nucl Med. 2020 Apr;61(4):512-519
pubmed: 31586002
J Thorac Oncol. 2020 Apr;15(4):556-567
pubmed: 31843683
Nat Med. 2020 May;26(5):688-692
pubmed: 32405062
J Nucl Med. 2020 Jun;61(6):821-826
pubmed: 31862803
N Engl J Med. 2015 Jul 9;373(2):123-35
pubmed: 26028407
Radiology. 2020 Oct;297(1):87-96
pubmed: 32749204
Theranostics. 2020 Jul 23;10(20):9395-9406
pubmed: 32802199
J Clin Oncol. 2018 Mar 1;36(7):633-641
pubmed: 29337640
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2018 Jun;45(6):1072-1075
pubmed: 29532102
J Nucl Med Technol. 2018 Sep;46(3):260-264
pubmed: 29599403
Adv Immunol. 2006;90:297-339
pubmed: 16730267
CA Cancer J Clin. 2018 Nov;68(6):394-424
pubmed: 30207593
J Nucl Med. 2020 Jul;61(7):943-950
pubmed: 32444375
Nat Rev Clin Oncol. 2015 Jul;12(7):395-407
pubmed: 25917254
Cancer Imaging. 2007 Jan 17;7:1
pubmed: 17234576
Nat Immunol. 2013 Oct;14(10):1014-22
pubmed: 24048123
J Thorac Oncol. 2018 Dec;13(12):1884-1896
pubmed: 30267840
Sci Rep. 2019 Sep 16;9(1):13362
pubmed: 31527660
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2020 May;47(5):1147-1157
pubmed: 31754795
Nat Rev Cancer. 2019 Mar;19(3):133-150
pubmed: 30755690
J Exp Med. 2015 Feb 9;212(2):139-48
pubmed: 25601652
Cancer Immunol Immunother. 2014 Mar;63(3):247-57
pubmed: 24357148
Clin Nucl Med. 2019 Apr;44(4):e272-e279
pubmed: 30688730
Science. 2018 Feb 2;359(6375):582-587
pubmed: 29217585
Front Cardiovasc Med. 2021 Feb 25;8:614997
pubmed: 33718446
PET Clin. 2020 Jan;15(1):1-10
pubmed: 31735296
J Nucl Med. 2017 Apr;58(4):569-576
pubmed: 27688480
J Clin Oncol. 2016 Apr 10;34(11):1223-30
pubmed: 26834066
Science. 2013 Nov 22;342(6161):967-70
pubmed: 24264989
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2015 Feb;42(2):328-54
pubmed: 25452219
Radiother Oncol. 2018 Jun;127(3):349-360
pubmed: 29779918
Nat Rev Clin Oncol. 2017 Dec;14(12):749-762
pubmed: 28975929
Proc Natl Acad Sci U S A. 2017 May 9;114(19):4993-4998
pubmed: 28446615
Nat Commun. 2016 Aug 30;7:12624
pubmed: 27571927
Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2021 Nov;48(12):3975-3989
pubmed: 33760957
JAMA Oncol. 2019 Nov 01;5(11):1614-1618
pubmed: 31436822
Front Immunol. 2021 Jan 27;11:604967
pubmed: 33584676

Auteurs

Virginia Liberini (V)

Department of Medical Science, Division of Nuclear Medicine, University of Turin, 10126 Turin, Italy.
Nuclear Medicine Department, S. Croce e Carle Hospital, 12100 Cuneo, Italy.

Annapaola Mariniello (A)

Thoracic Oncology Unit, Department of Oncology, S. Luigi Gonzaga Hospital, University of Turin, 10043 Orbassano, Italy.

Luisella Righi (L)

Pathology Unit, Department of Oncology, S. Luigi Gonzaga Hospital, University of Turin, 10043 Orbassano, Italy.

Martina Capozza (M)

Molecular & Preclinical Imaging Centers, Department of Molecular Biotechnology and Health Sciences, University of Torino, Via Nizza 52, 10126 Torino, Italy.

Marco Donatello Delcuratolo (MD)

Thoracic Oncology Unit, Department of Oncology, S. Luigi Gonzaga Hospital, University of Turin, 10043 Orbassano, Italy.

Enzo Terreno (E)

Molecular & Preclinical Imaging Centers, Department of Molecular Biotechnology and Health Sciences, University of Torino, Via Nizza 52, 10126 Torino, Italy.

Mohsen Farsad (M)

Nuclear Medicine, Central Hospital Bolzano, 39100 Bolzano, Italy.

Marco Volante (M)

Pathology Unit, Department of Oncology, S. Luigi Gonzaga Hospital, University of Turin, 10043 Orbassano, Italy.

Silvia Novello (S)

Thoracic Oncology Unit, Department of Oncology, S. Luigi Gonzaga Hospital, University of Turin, 10043 Orbassano, Italy.

Désirée Deandreis (D)

Department of Medical Science, Division of Nuclear Medicine, University of Turin, 10126 Turin, Italy.

Classifications MeSH