microRNAs as Biomarkers of Endothelial Dysfunction and Therapeutic Target in the Pathogenesis of Atrial Fibrillation.
atrial fibrillation
atrial fibrosis
endothelial dysfunction
microRNAs
Journal
International journal of molecular sciences
ISSN: 1422-0067
Titre abrégé: Int J Mol Sci
Pays: Switzerland
ID NLM: 101092791
Informations de publication
Date de publication:
10 Mar 2023
10 Mar 2023
Historique:
received:
31
01
2023
revised:
07
03
2023
accepted:
08
03
2023
medline:
30
3
2023
entrez:
29
3
2023
pubmed:
30
3
2023
Statut:
epublish
Résumé
The pathophysiology of atrial fibrillation (AF) may involve atrial fibrosis/remodeling and dysfunctional endothelial activities. Despite the currently available treatment approaches, the progression of AF, its recurrence rate, and the high mortality risk of related complications underlay the need for more advanced prognostic and therapeutic strategies. There is increasing attention on the molecular mechanisms controlling AF onset and progression points to the complex cell to cell interplay that triggers fibroblasts, immune cells and myofibroblasts, enhancing atrial fibrosis. In this scenario, endothelial cell dysfunction (ED) might play an unexpected but significant role. microRNAs (miRNAs) regulate gene expression at the post-transcriptional level. In the cardiovascular compartment, both free circulating and exosomal miRNAs entail the control of plaque formation, lipid metabolism, inflammation and angiogenesis, cardiomyocyte growth and contractility, and even the maintenance of cardiac rhythm. Abnormal miRNAs levels may indicate the activation state of circulating cells, and thus represent a specific read-out of cardiac tissue changes. Although several unresolved questions still limit their clinical use, the ease of accessibility in biofluids and their prognostic and diagnostic properties make them novel and attractive biomarker candidates in AF. This article summarizes the most recent features of AF associated with miRNAs and relates them to potentially underlying mechanisms.
Identifiants
pubmed: 36982382
pii: ijms24065307
doi: 10.3390/ijms24065307
pmc: PMC10049145
pii:
doi:
Substances chimiques
MicroRNAs
0
Biomarkers
0
Types de publication
Journal Article
Review
Langues
eng
Sous-ensembles de citation
IM
Références
J Mol Cell Cardiol. 2017 Jan;102:22-25
pubmed: 27866930
J Am Coll Cardiol. 2012 Dec 4;60(22):2263-70
pubmed: 23194937
Curr Med Chem. 2006;13(14):1655-65
pubmed: 16787211
Int J Cardiol. 2012 Jan 26;154(2):141-6
pubmed: 20926145
Antioxid Redox Signal. 2008 Nov;10(11):1895-907
pubmed: 18627346
Cardiovasc Res. 2016 Jun 1;110(3):443-54
pubmed: 27056895
Vascul Pharmacol. 2019 Apr;115:13-17
pubmed: 30707954
J Cardiol. 2013 May;61(5):315-20
pubmed: 23490563
Anatol J Cardiol. 2021 Jun;25(6):429-436
pubmed: 34100730
J Mol Cell Cardiol. 2013 Sep;62:72-9
pubmed: 23643589
Cardiovasc Res. 2007 May 1;74(2):184-95
pubmed: 17109837
Circ Res. 2008 Oct 10;103(8):845-54
pubmed: 18723446
Circ Res. 2014 Apr 25;114(9):1453-68
pubmed: 24763464
Eur J Pharmacol. 2009 Mar 15;606(1-3):115-20
pubmed: 19374881
Circ Res. 2016 Mar 18;118(6):1021-40
pubmed: 26987915
Exp Cell Res. 2015 Jan 1;330(1):43-55
pubmed: 25152439
J Clin Med. 2022 Jun 05;11(11):
pubmed: 35683610
JACC Clin Electrophysiol. 2017 May;3(5):425-435
pubmed: 29759598
J Biol Chem. 2004 May 28;279(22):23098-103
pubmed: 15044479
Int J Stroke. 2018 Aug;13(6):612-632
pubmed: 29786478
J Cardiovasc Pharmacol. 2011 Jun;57(6):625-9
pubmed: 21633248
Proc Natl Acad Sci U S A. 2006 Nov 28;103(48):18255-60
pubmed: 17108080
J Am Heart Assoc. 2022 Apr 5;11(7):e023472
pubmed: 35301863
J Thorac Dis. 2019 Oct;11(10):4337-4348
pubmed: 31737319
PLoS One. 2013 Jun 13;8(6):e65817
pubmed: 23785453
Eur Heart J. 2016 Jul 14;37(27):2129-2200
pubmed: 27206819
Arterioscler Thromb Vasc Biol. 2010 Oct;30(10):1990-7
pubmed: 20671229
J Clin Invest. 2022 Jul 1;132(13):
pubmed: 35775491
Heart Rhythm. 2021 Dec;18(12):2115-2125
pubmed: 34332113
Biomedicines. 2020 Dec 11;8(12):
pubmed: 33322648
PLoS One. 2013 Dec 30;8(12):e85639
pubmed: 24386485
Heart Vessels. 2016 Oct;31(10):1696-708
pubmed: 26968995
Heart Rhythm. 2009 Dec;6(12):1802-9
pubmed: 19959133
Circ Res. 2020 Jun 19;127(1):51-72
pubmed: 32717172
Proc Natl Acad Sci U S A. 2016 Dec 20;113(51):14852-14857
pubmed: 27930302
Hum Cell. 2018 Jul;31(3):251-260
pubmed: 29671258
J Am Coll Cardiol. 2020 May 26;75(20):2602-2618
pubmed: 32439010
Transl Stroke Res. 2017 Aug;8(4):374-385
pubmed: 28101763
J Am Coll Cardiol. 2018 Aug 14;72(7):721-733
pubmed: 30092948
Biochim Biophys Acta Mol Cell Res. 2022 Dec;1869(12):119365
pubmed: 36167158
Circulation. 2012 May 1;125(17):2059-70
pubmed: 22456474
PLoS One. 2013 Sep 12;8(9):e73397
pubmed: 24069193
J Am Coll Cardiol. 2014 Mar 11;63(9):920-7
pubmed: 24161319
Recent Pat Cardiovasc Drug Discov. 2010 Nov;5(3):156-61
pubmed: 20649511
Exp Biol Med (Maywood). 2008 May;233(5):558-74
pubmed: 18375832
Circ Res. 2004 Jun 11;94(11):1458-65
pubmed: 15117823
Eur Heart J. 2020 Mar 7;41(10):1123-1131
pubmed: 31713590
Pharmacol Rev. 2018 Jul;70(3):505-525
pubmed: 29921647
PLoS One. 2015 Jul 23;10(7):e0133664
pubmed: 26203906
Scand Cardiovasc J. 2009;43(5):292-7
pubmed: 19169931
Adv Clin Exp Med. 2017 Aug;26(5):865-874
pubmed: 29068585
Circulation. 2012 Oct 23;126(17):2051-64
pubmed: 22992321
Eur Heart J. 2016 Jan 14;37(3):267-315
pubmed: 26320110
Gen Physiol Biophys. 2004 Sep;23(3):327-35
pubmed: 15638120
Atherosclerosis. 2010 Feb;208(2):518-23
pubmed: 19700158
Ann Med. 2006;38(2):126-36
pubmed: 16581698
J Clin Invest. 2022 Jul 1;132(13):
pubmed: 35775488
J Clin Invest. 2018 May 1;128(5):2127-2143
pubmed: 29664017
Int J Mol Sci. 2022 Apr 07;23(8):
pubmed: 35456912
PLoS One. 2012;7(5):e35144
pubmed: 22574112
Cardiovasc Toxicol. 2020 Oct;20(5):463-473
pubmed: 32856216
Circ Res. 2014 Apr 25;114(9):1500-15
pubmed: 24763467
Biomedicines. 2022 Oct 31;10(11):
pubmed: 36359285
Cell Metab. 2013 Sep 3;18(3):341-54
pubmed: 24011070
J Cardiol. 2017 May;69(5):706-711
pubmed: 27938856
Circ Res. 2011 Apr 29;108(9):1122-32
pubmed: 21527742
Cardiovasc Res. 2012 Mar 15;93(4):555-62
pubmed: 22028337
Compr Physiol. 2015 Apr;5(2):649-65
pubmed: 25880508
Sci Transl Med. 2016 May 25;8(340):340ra74
pubmed: 27225184
Acc Chem Res. 2013 Mar 19;46(3):802-12
pubmed: 23138971
Cardiol Res Pract. 2019 Apr 1;2019:8302326
pubmed: 31061732
Curr Top Med Chem. 2022 Dec 21;:
pubmed: 36545717
J Clin Invest. 2011 Aug;121(8):2955-68
pubmed: 21804195
Angiology. 2020 May;71(5):397-410
pubmed: 32077315
Am J Cardiol. 2008 Oct 1;102(7):861-5
pubmed: 18805111
Hypertens Res. 2020 Jun;43(6):511-517
pubmed: 32042143
PLoS One. 2015 Jul 09;10(7):e0131439
pubmed: 26158510
Curr Hypertens Rep. 2016 Dec;18(12):87
pubmed: 27837398
J Invest Dermatol. 2001 Mar;116(3):417-25
pubmed: 11231316
Eur J Pharmacol. 2020 Oct 15;885:173473
pubmed: 32800809
Circulation. 2010 Dec 7;122(23):2378-87
pubmed: 21098446
Oxid Med Cell Longev. 2021 Aug 25;2021:9987219
pubmed: 34484568
Front Physiol. 2019 Sep 10;10:1133
pubmed: 31551809
Curr Biol. 2010 Oct 12;20(19):R858-61
pubmed: 20937476
Cardiology. 2015;131(1):58-67
pubmed: 25871909
Cancers (Basel). 2021 Jul 21;13(15):
pubmed: 34359551
Heart Rhythm. 2013 Jul;10(7):1001-9
pubmed: 23499625
Circulation. 2001 Nov 20;104(21):2608-14
pubmed: 11714658
J Cardiol. 2019 Dec;74(6):475-482
pubmed: 31324570
JACC Basic Transl Sci. 2022 Aug 17;7(9):859-875
pubmed: 36317138
J Cardiovasc Med (Hagerstown). 2019 Nov;20(11):752-761
pubmed: 31567634
Heart Rhythm. 2015 Jan;12(1):3-10
pubmed: 25257092
J Mol Cell Cardiol. 2016 Oct;99:162-173
pubmed: 27545043
Trends Endocrinol Metab. 2017 Jan;28(1):3-18
pubmed: 27810172
Nature. 2014 Apr 24;508(7497):531-5
pubmed: 24670661
Arterioscler Thromb Vasc Biol. 2012 Feb;32(2):361-9
pubmed: 22095988
Clin Cardiol. 2020 Dec;43(12):1450-1459
pubmed: 32940379
Front Cardiovasc Med. 2022 Jul 04;9:908053
pubmed: 35859587
J Am Coll Cardiol. 2005 Jun 7;45(11):1832-9
pubmed: 15936615
J Am Coll Cardiol. 2014 Apr 29;63(16):1685-94
pubmed: 24291274
Int J Cardiol. 2007 May 31;118(2):206-14
pubmed: 17027102
Nat Med. 2010 Apr;16(4):470-4
pubmed: 20305660
J Clin Invest. 2013 May;123(5):1939-51
pubmed: 23543060
Curr Cardiol Rev. 2010 May;6(2):82-90
pubmed: 21532773
Haemophilia. 2023 Jan;29(1):61-71
pubmed: 36112753
Circulation. 2018 May 8;137(19):2052-2067
pubmed: 29330215
Proc Natl Acad Sci U S A. 2008 Feb 5;105(5):1516-21
pubmed: 18227515
J Am Coll Cardiol. 2003 Mar 5;41(5):858-69
pubmed: 12628735
J Am Coll Cardiol. 2014 Jun 10;63(22):2335-45
pubmed: 24613319
J Am Heart Assoc. 2013 Apr 23;2(2):e000078
pubmed: 23612897
J Mol Cell Cardiol. 2011 Nov;51(5):872-5
pubmed: 21806992
Cardiovasc Res. 2016 Apr 1;109(4):467-79
pubmed: 26705366
J Transl Med. 2019 Feb 13;17(1):45
pubmed: 30760287
Physiol Rev. 2011 Jan;91(1):265-325
pubmed: 21248168
Biomech Model Mechanobiol. 2013 Aug;12(4):735-45
pubmed: 22983703
Int J Mol Sci. 2020 Apr 27;21(9):
pubmed: 32349317
Minerva Med. 2011 Feb;102(1):59-77
pubmed: 21317849
Endothelium. 2005 Jul-Aug;12(4):193-200
pubmed: 16162442
Biochem Biophys Res Commun. 2010 Mar 19;393(4):643-8
pubmed: 20153722
PLoS One. 2015 Oct 20;10(10):e0140958
pubmed: 26485305
Mayo Clin Proc. 2021 Jun;96(6):1609-1621
pubmed: 33775421
Circ Res. 2009 Dec 4;105(12):1164-76
pubmed: 19959782
J Am Coll Cardiol. 2014 Jun 3;63(21):2177-87
pubmed: 24583309
Physiol Genomics. 2012 Feb 13;44(3):211-9
pubmed: 22147268
ARYA Atheroscler. 2020 Nov;16(6):278-283
pubmed: 34122581
Med Sci Monit. 2014 Mar 21;20:463-70
pubmed: 24651058
Cells. 2021 Nov 16;10(11):
pubmed: 34831408
Int J Mol Sci. 2019 Jun 17;20(12):
pubmed: 31212911
J Cardiovasc Transl Res. 2010 Jun;3(3):251-5
pubmed: 20560046
Methods Mol Biol. 2011;676:211-23
pubmed: 20931400
Artif Cells Nanomed Biotechnol. 2019 Dec;47(1):3976-3984
pubmed: 31591913
Circulation. 2013 Apr 9;127(14):1466-75, 1475e1-28
pubmed: 23459615
Nat Rev Cardiol. 2015 Feb;12(2):80-90
pubmed: 25421165
Sci Rep. 2019 May 14;9(1):7381
pubmed: 31089163
Artif Cells Nanomed Biotechnol. 2019 Dec;47(1):3492-3499
pubmed: 31432699
Biomolecules. 2020 Jun 04;10(6):
pubmed: 32512924
Circulation. 2004 Apr 6;109(13):1640-6
pubmed: 15023884
Ann Med. 2020 Feb - Mar;52(1-2):1-11
pubmed: 31903788
Circ J. 2018 Mar 23;82(4):965-973
pubmed: 29398686
Eur Heart J. 2010 Nov;31(22):2765-73
pubmed: 20534597
Nature. 2002 Jan 10;415(6868):198-205
pubmed: 11805843
Mol Med Rep. 2018 Aug;18(2):1745-1751
pubmed: 29901138
Circ J. 2013;77(5):1171-9
pubmed: 23370453
Circulation. 2002 Nov 26;106(22):2854-8
pubmed: 12451014
Korean J Intern Med. 2010 Dec;25(4):377-85
pubmed: 21179275
Basic Res Cardiol. 2012 Sep;107(5):278
pubmed: 22760500
Life Sci. 2018 Nov 15;213:258-268
pubmed: 30342074
Cardiovasc Res. 2016 Sep;111(4):322-37
pubmed: 27357636
Physiol Genomics. 2011 Jun 15;43(11):655-64
pubmed: 21325063
Circulation. 2008 Apr 1;117(13):1630-41
pubmed: 18347210
Arterioscler Thromb Vasc Biol. 1997 Nov;17(11):3191-5
pubmed: 9409310
Clin Chim Acta. 2006 Jun;368(1-2):33-47
pubmed: 16530177
Int J Mol Med. 2007 Jun;19(6):933-9
pubmed: 17487426
Circ J. 2015;79(3):495-502
pubmed: 25746525
Genes (Basel). 2021 Dec 22;13(1):
pubmed: 35052352