Checkpoint Inhibitor-Induced Colitis: From Pathogenesis to Management.


Journal

International journal of molecular sciences
ISSN: 1422-0067
Titre abrégé: Int J Mol Sci
Pays: Switzerland
ID NLM: 101092791

Informations de publication

Date de publication:
15 Jul 2023
Historique:
received: 20 05 2023
revised: 06 07 2023
accepted: 07 07 2023
medline: 31 7 2023
pubmed: 29 7 2023
entrez: 29 7 2023
Statut: epublish

Résumé

The advent of immunotherapy, specifically of immune checkpoint inhibitors (ICIs), for the treatment of solid tumors has deeply transformed therapeutic algorithms in medical oncology. Approximately one-third of patients treated with ICIs may de velop immune-related adverse events, and the gastrointestinal tract is often affected by different grades of mucosal inflammation. Checkpoint inhibitors colitis (CIC) presents with watery or bloody diarrhea and, in the case of severe symptoms, requires ICIs discontinuation. The pathogenesis of CIC is multifactorial and still partially unknown: anti-tumor activity that collaterally effects the colonic tissue and the upregulation of specific systemic inflammatory pathways (i.e., CD8+ cytotoxic and CD4+ T lymphocytes) are mainly involved. Many questions remain regarding treatment timing and options, and biological treatment, especially with anti-TNF alpha, can be offered to these patients with the aim of rapidly resuming oncological therapies. CIC shares similar pathogenesis and aspects with inflammatory bowel disease (IBD) and the use of ICI in IBD patients is under evaluation. This review aims to summarize the pathogenetic mechanism underlying CIC and to discuss the current evidenced-based management options, including the role of biological therapy, emphasizing the relevant clinical impact on CIC and the need for prompt recognition and treatment.

Identifiants

pubmed: 37511260
pii: ijms241411504
doi: 10.3390/ijms241411504
pmc: PMC10380448
pii:
doi:

Substances chimiques

Tumor Necrosis Factor Inhibitors 0

Types de publication

Journal Article Review

Langues

eng

Sous-ensembles de citation

IM

Références

Target Oncol. 2020 Feb;15(1):25-35
pubmed: 31925647
J Exp Med. 2021 Apr 5;218(4):
pubmed: 33755718
J Immunother Cancer. 2019 Sep 5;7(1):242
pubmed: 31488205
Ann Oncol. 2017 Feb 1;28(2):434-435
pubmed: 27864215
Front Pharmacol. 2020 May 04;11:557
pubmed: 32425791
J Thorac Oncol. 2020 Jan;15(1):e15-e20
pubmed: 31864555
Br J Cancer. 2020 Jul;123(2):207-215
pubmed: 32418993
J Crohns Colitis. 2016 Apr;10(4):395-401
pubmed: 26783344
J Immunother Cancer. 2019 Apr 2;7(1):93
pubmed: 30940209
Am J Surg Pathol. 2017 May;41(5):643-654
pubmed: 28296676
N Engl J Med. 2015 Nov 5;373(19):1803-13
pubmed: 26406148
J Immunother Cancer. 2015 Sep 15;3:39
pubmed: 26380086
Cancer Treat Rev. 2016 Mar;44:51-60
pubmed: 26874776
J Immunother Cancer. 2021 Jun;9(6):
pubmed: 34158318
Cancer Cell. 2018 Apr 9;33(4):547-562
pubmed: 29634943
Mol Oncol. 2022 Apr;16(7):1493-1507
pubmed: 34270845
Cancer Lett. 2019 Apr 10;447:41-47
pubmed: 30684593
Immunity. 1995 Nov;3(5):541-7
pubmed: 7584144
Cancer. 2020 Aug 15;126(16):3758-3767
pubmed: 32567084
J Immunother Cancer. 2018 Sep 25;6(1):95
pubmed: 30253811
J Immunother. 2021 Oct 1;44(8):325-334
pubmed: 34380976
J Clin Oncol. 2006 May 20;24(15):2283-9
pubmed: 16710025
BMC Cancer. 2019 Oct 29;19(1):1019
pubmed: 31664934
Thorac Cancer. 2020 Jun;11(6):1699-1702
pubmed: 32239681
Dig Liver Dis. 2023 Mar 7;:
pubmed: 36894390
Therap Adv Gastroenterol. 2019 Nov 05;12:1756284819884196
pubmed: 31723355
Mol Cancer. 2023 Feb 4;22(1):26
pubmed: 36739406
Hepatology. 2015 Nov;62(5):1536-50
pubmed: 26185095
Cell. 2011 Mar 4;144(5):646-74
pubmed: 21376230
J Immunother Cancer. 2018 May 11;6(1):37
pubmed: 29747688
N Engl J Med. 2010 Aug 19;363(8):711-23
pubmed: 20525992
Clin Cancer Res. 2021 Sep 15;27(18):5131-5140
pubmed: 34244291
Hum Immunol. 2014 Mar;75(3):227-33
pubmed: 24374044
Nat Rev Clin Oncol. 2018 Jun;15(6):382-396
pubmed: 29636538
Cancer Immunol Res. 2017 Apr;5(4):286-291
pubmed: 28373217
Nat Immunol. 2019 Aug;20(8):970-979
pubmed: 31235952
J Immunother Cancer. 2022 Mar;10(3):
pubmed: 35296560
J Clin Pathol. 2018 Aug;71(8):665-671
pubmed: 29703758
Clin Immunol. 2022 Jan;234:108916
pubmed: 34971840
Front Oncol. 2022 Jun 10;12:913217
pubmed: 35756645
J Immunother Cancer. 2018 Dec 5;6(1):142
pubmed: 30518410
Eur J Cancer. 2017 Dec;87:216-218
pubmed: 28993041
Bull Cancer. 2018 Nov;105(11):1033-1041
pubmed: 30244981
Int J Mol Sci. 2018 Aug 07;19(8):
pubmed: 30087255
Proc Natl Acad Sci U S A. 2018 Jan 2;115(1):157-161
pubmed: 29255057
Support Care Cancer. 2022 Aug;30(8):6369-6373
pubmed: 35266052
World J Exp Med. 2021 Dec 30;11(6):79-92
pubmed: 36246150
Am J Clin Oncol. 2016 Feb;39(1):98-106
pubmed: 26558876
J Exp Med. 2023 Feb 6;220(2):
pubmed: 36367776
Sci Rep. 2016 Aug 02;6:30594
pubmed: 27481047
N Engl J Med. 2016 Nov 03;375(18):1749-1755
pubmed: 27806233
Inflamm Bowel Dis. 2013 Feb;19(2):E15-6
pubmed: 22114048
Gastroenterology. 2021 Oct;161(4):1229-1244.e9
pubmed: 34147519
Cell Host Microbe. 2014 Apr 9;15(4):413-23
pubmed: 24721570
J Immunother Cancer. 2022 Sep;10(9):
pubmed: 36113896
Front Immunol. 2019 Jun 04;10:1235
pubmed: 31214189
J Natl Compr Canc Netw. 2020 Mar;18(3):230-241
pubmed: 32135517
Proc Natl Acad Sci U S A. 2016 Apr 26;113(17):E2383-92
pubmed: 27071130
Nature. 2013 Dec 19;504(7480):451-5
pubmed: 24226773
J Clin Oncol. 2019 Oct 20;37(30):2738-2745
pubmed: 31163011
Lancet Gastroenterol Hepatol. 2020 Jul;5(7):679-697
pubmed: 32553146
Scientifica (Cairo). 2013;2013:857519
pubmed: 24278787
Clin Exp Immunol. 2020 Dec;202(3):335-352
pubmed: 32734627
Clin Cancer Res. 2009 Sep 1;15(17):5591-8
pubmed: 19671877
Curr Opin Gastroenterol. 2020 Jan;36(1):25-32
pubmed: 31609734
Genome Med. 2014 Dec 02;6(12):107
pubmed: 25587358
J Immunother Cancer. 2021 Jan;9(1):
pubmed: 33436487
JAMA Oncol. 2020 Jun 1;6(6):865-871
pubmed: 32297899
J Cancer Res Clin Oncol. 2019 Oct;145(10):2625-2631
pubmed: 31492984
Front Immunol. 2021 Sep 27;12:730320
pubmed: 34646270
Nature. 2018 Jan 24;553(7689):446-454
pubmed: 29364287
Cancer Treat Rev. 2018 Feb;63:40-47
pubmed: 29207310
JCO Oncol Pract. 2020 Aug;16(8):453-461
pubmed: 32584703
Arch Pathol Lab Med. 2021 May 1;145(5):571-582
pubmed: 32338534
Science. 2008 Oct 10;322(5899):271-5
pubmed: 18845758
Trends Immunol. 2021 Apr;42(4):293-311
pubmed: 33714688
Br J Cancer. 2021 Jan;124(2):359-367
pubmed: 32929195
Ann Med. 2021 Dec;53(1):762-769
pubmed: 34060971
Int J Mol Sci. 2020 Apr 26;21(9):
pubmed: 32357515
Inflamm Bowel Dis. 2018 Jul 12;24(8):1695-1705
pubmed: 29718308
J Clin Oncol. 2021 Dec 20;39(36):4073-4126
pubmed: 34724392
J Crohns Colitis. 2023 Jul 5;17(7):1139-1153
pubmed: 36682029
Nat Commun. 2016 Feb 02;7:10391
pubmed: 26837003
Kurume Med J. 2023 Jul 3;68(2):43-52
pubmed: 37100606
Dig Dis Sci. 2023 Feb;68(2):451-459
pubmed: 35748996
JAMA Oncol. 2018 Dec 1;4(12):1721-1728
pubmed: 30242316
Clin Gastroenterol Hepatol. 2023 Apr;21(4):878-890
pubmed: 36270617
Eur J Radiol Open. 2022 Aug 08;9:100434
pubmed: 35967881
Nat Med. 2018 Dec;24(12):1804-1808
pubmed: 30420754
J Clin Rheumatol. 2022 Mar 1;28(2):e498-e505
pubmed: 34371516
Cytokine. 2016 Feb;78:69-78
pubmed: 26687628
N Engl J Med. 2021 Feb 11;384(6):581-583
pubmed: 33567198
Int J Cancer. 2019 Aug 1;145(3):639-648
pubmed: 30653255
J Immunother Cancer. 2018 Oct 11;6(1):103
pubmed: 30305177
Nat Rev Endocrinol. 2021 Jul;17(7):389-399
pubmed: 33875857
Cell Mol Immunol. 2020 Aug;17(8):807-821
pubmed: 32612154
Melanoma Res. 2016 Jun;26(3):308-11
pubmed: 26990271
Nat Rev Clin Oncol. 2019 Sep;16(9):563-580
pubmed: 31092901
JGH Open. 2021 Mar 22;5(5):558-562
pubmed: 34013054
Melanoma Res. 2023 Jun 1;33(3):192-198
pubmed: 36995276
Jpn J Clin Oncol. 2019 May 1;49(5):431-437
pubmed: 30753621
Cancer Immunol Immunother. 2021 Aug;70(8):2209-2221
pubmed: 33481042
J Dermatol Sci. 2017 Nov;88(2):225-231
pubmed: 28736218
Pediatr Allergy Immunol. 2017 Aug;28(5):412-429
pubmed: 28513998
Dig Liver Dis. 2022 Sep;54(9):1162-1167
pubmed: 35842365
Gastroenterology. 2021 Mar;160(4):1384-1393
pubmed: 33080231
BMJ Open Gastroenterol. 2022 Dec;9(1):
pubmed: 36581371
Inflamm Bowel Dis. 2019 Jan 10;25(2):385-393
pubmed: 30169584
Nat Med. 2017 May 5;23(5):540-547
pubmed: 28475571
Aliment Pharmacol Ther. 2021 Feb;53(3):374-382
pubmed: 33314269
Scand J Immunol. 2002 Jan;55(1):53-60
pubmed: 11841692
Aliment Pharmacol Ther. 2019 Jun;49(12):1474-1483
pubmed: 31035308
Case Rep Gastrointest Med. 2018 May 31;2018:3406437
pubmed: 29955400
Science. 2015 Nov 27;350(6264):1084-9
pubmed: 26541606
South Med J. 2019 Mar;112(3):154-158
pubmed: 30830228
Clin J Gastroenterol. 2021 Feb;14(1):165-169
pubmed: 33151423
Eur J Cancer. 2023 Jul;187:36-57
pubmed: 37116287
Br J Cancer. 2019 Jan;120(1):63-68
pubmed: 30377338
Cancer Immunol Res. 2020 Jul;8(7):851-855
pubmed: 32350001
ESMO Open. 2018 Jan 13;3(1):e000278
pubmed: 29387476
World J Clin Oncol. 2022 Nov 24;13(11):929-942
pubmed: 36483977
Sci Immunol. 2022 Mar 18;7(69):eabi4613
pubmed: 35302863
Sci Transl Med. 2014 Apr 2;6(230):230ra45
pubmed: 24695685
Front Immunol. 2021 Dec 21;12:800879
pubmed: 34992611
Ann Oncol. 2017 Oct 01;28(10):2377-2385
pubmed: 28945858
Inflamm Intest Dis. 2020 Aug;5(3):109-116
pubmed: 32999883
J Intern Med. 2018 Jun;283(6):568-577
pubmed: 29464806
Abdom Radiol (NY). 2016 Feb;41(2):207-14
pubmed: 26867901
J Hepatol. 2018 Jun;68(6):1181-1190
pubmed: 29427729
Sci Rep. 2016 May 26;6:26747
pubmed: 27226337
Ann Oncol. 2017 Jun 01;28(6):1368-1379
pubmed: 28368458
J Immunother Cancer. 2020 May;8(1):
pubmed: 32414860
Clin Cancer Res. 2019 Feb 15;25(4):1233-1238
pubmed: 30054281
Clin Gastroenterol Hepatol. 2017 Sep;15(9):A35-A36
pubmed: 28351793
JAMA Oncol. 2019 Sep 01;5(9):1310-1317
pubmed: 31169866
Science. 2015 Nov 27;350(6264):1079-84
pubmed: 26541610
Front Immunol. 2020 Feb 06;11:116
pubmed: 32117267
Histopathology. 2017 Sep;71(3):494-496
pubmed: 28342232
World J Clin Cases. 2019 Feb 26;7(4):405-418
pubmed: 30842952
Front Microbiol. 2018 Apr 19;9:757
pubmed: 29725324
Front Oncol. 2018 Mar 28;8:86
pubmed: 29644214
J Clin Oncol. 2012 Jul 20;30(21):2691-7
pubmed: 22614989
Am J Gastroenterol. 2020 Feb;115(2):202-210
pubmed: 31922959
Case Rep Oncol. 2019 Feb 8;12(1):164-170
pubmed: 31043955
Histopathology. 2020 Jan;76(2):233-243
pubmed: 31361907
J Clin Oncol. 2020 Feb 20;38(6):576-583
pubmed: 31800340
Front Immunol. 2017 Oct 25;8:1391
pubmed: 29118761
Histopathology. 2017 Mar;70(4):558-567
pubmed: 28000302
J Immunother Cancer. 2019 Nov 7;7(1):292
pubmed: 31699151
Genome Biol. 2012 Apr 16;13(9):R79
pubmed: 23013615
Cell. 2020 Aug 6;182(3):655-671.e22
pubmed: 32603654
Histopathology. 2021 Mar;78(4):532-541
pubmed: 32931028
Nature. 2011 Mar 31;471(7340):561
pubmed: 21455150
Diabet Med. 2019 Sep;36(9):1075-1081
pubmed: 31199005
Front Immunol. 2023 Jan 26;14:1122430
pubmed: 36776862
J Crohns Colitis. 2017 Oct 01;11(10):1238-1246
pubmed: 28967957
J Clin Microbiol. 2005 Jul;43(7):3380-9
pubmed: 16000463
Front Immunol. 2019 Apr 26;10:910
pubmed: 31105707
Cancer. 2021 Aug 15;127(16):3029-3030
pubmed: 34086348
JAMA Oncol. 2019 Jul 01;5(7):1043-1047
pubmed: 31021392
J Immunother Cancer. 2020 Oct;8(2):
pubmed: 33033184
Annu Rev Pathol. 2021 Jan 24;16:223-249
pubmed: 33197221
J Immunother Cancer. 2021 Nov;9(11):
pubmed: 34789551
JAMA Oncol. 2018 Feb 01;4(2):173-182
pubmed: 28973656
J Immunother Cancer. 2020 Jun;8(1):
pubmed: 32581063
Science. 2011 Apr 29;332(6029):600-3
pubmed: 21474713
Abdom Radiol (NY). 2020 Oct;45(10):3028-3035
pubmed: 31754740
Mol Cancer. 2020 Jul 17;19(1):116
pubmed: 32680511
Nat Rev Immunol. 2018 Mar;18(3):153-167
pubmed: 28990585
Clin Cancer Res. 2003 Oct 1;9(12):4296-303
pubmed: 14555498
J Immunol. 2008 Oct 15;181(8):5278-88
pubmed: 18832683
Inflamm Bowel Dis. 2020 Apr 11;26(5):662-668
pubmed: 31560045
Nat Rev Dis Primers. 2020 May 7;6(1):38
pubmed: 32382051
Front Immunol. 2022 Mar 30;13:804597
pubmed: 35432346
Gut. 2015 Feb;64(2):260-71
pubmed: 24902766
Cancer. 2023 Feb 1;129(3):367-375
pubmed: 36377339
J Immunother Cancer. 2021 Jun;9(6):
pubmed: 34172516
J Allergy Clin Immunol. 2018 Dec;142(6):1932-1946
pubmed: 29729943
Pathologica. 2021 Feb;113(1):39-53
pubmed: 33686309
Ann Oncol. 2016 Jul;27(7):1199-206
pubmed: 27122549
Biomedicines. 2023 Jan 20;11(2):
pubmed: 36830830
BMC Gastroenterol. 2018 Aug 31;18(1):135
pubmed: 30170560
Cancer Invest. 2017 Aug 9;35(7):443-455
pubmed: 28548891
BMC Gastroenterol. 2021 May 19;21(1):227
pubmed: 34011268
Eur Radiol. 2021 Dec;31(12):8868-8878
pubmed: 34081152

Auteurs

Maria Terrin (M)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.
Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.

Giulia Migliorisi (G)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.
Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.

Arianna Dal Buono (A)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.

Roberto Gabbiadini (R)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.

Elisabetta Mastrorocco (E)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.
Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.

Alessandro Quadarella (A)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.
Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.

Alessandro Repici (A)

Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.
Division of Gastroenterology and Digestive Endoscopy, Department of Gastroenterology, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.

Armando Santoro (A)

Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.
Medical Oncology and Haematology Unit, Humanitas Cancer Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.

Alessandro Armuzzi (A)

IBD Center, IRCCS Humanitas Research Hospital, Via Manzoni 56, Rozzano, 20089 Milan, Italy.
Department of Biomedical Sciences, Humanitas University, Via Rita Levi Montalcini 4, Pieve Emanuele, 20072 Milan, Italy.

Articles similaires

[Redispensing of expensive oral anticancer medicines: a practical application].

Lisanne N van Merendonk, Kübra Akgöl, Bastiaan Nuijen
1.00
Humans Antineoplastic Agents Administration, Oral Drug Costs Counterfeit Drugs

Smoking Cessation and Incident Cardiovascular Disease.

Jun Hwan Cho, Seung Yong Shin, Hoseob Kim et al.
1.00
Humans Male Smoking Cessation Cardiovascular Diseases Female
Humans United States Aged Cross-Sectional Studies Medicare Part C
1.00
Humans Yoga Low Back Pain Female Male

Classifications MeSH